Archive for the Media i nowoczesność Category

POCZTA W EUROPIE

Oczywiście, na tle standardów XX-wiecznych poczta we wczesnym okresie nowożytnym w Europie była bardzo powolna. Wiadomości były przekazywane za pośrednictwem dyliżansów konnych, a stan dróg w wielu częściach Europy był bardzo zły. Poczta rzadko przemieszczała się z prędkością przekraczającą 10 mil na godzinę. Pod koniec XVIII w. Edynburg wciąż znajdował się o 60 godzin drogi od Londynu, a podróż z Londynu do Manchesteru trwała 24 godziny. Dopiero na początku XX w. wraz z rozwojem kolei czas doręczania poczty został skrócony.  Drugą ze zmian, jakie bezpośrednio dotknęły tradycyjne sieci komunikacji europejskiej, było wykorzystanie druku do wytwarzania i rozprzestrzeniania informacji. Wkrótce po nastaniu ery druku w połowie XV w. pojawiła się ogromna różnorodność drukowanych broszur informacyjnych i plakatów. Była to mieszanina oficjalnych i półoficjal- nych stanowisk rządowych oraz ich interpretacji, traktatów polemicz­nych, opisów konkretnych wydarzeń, takich jak starcia wojskowe czy katastrofy naturalne, sensacyjnych doniesień o zjawiskach niesamowi­tych lub ponadnaturalnych, jak potwory, komety czy zjawy. Broszury te były zazwyczaj pojedynczymi edycjami lub wychodziły nieregularnie. Drukowano je w tysięcznych nakładach, a sprzedawali je domokrążcy i handlarze uliczni. Było to cenne źródło informacji o wydarzeniach bieżących w odległych miejscach.

Witaj ! Nazywam się Karoliną Ziątecka na co dzień studiuje komunikacje społeczna na uniwersyteckie Warszawskim. Ten blog to moja pasja. Mam nadzieję, że wpisy jakie tutaj znajdziesz będą Ci się podobały i zostaniesz moim czytelnikiem na dłużej.

PUBLIKACJE PERIODYCZNE

Publikacje periodyczne newsów i informacji pojawiły się w drugiej połowie XVI w., lecz początek nowożytnej prasy zazwyczaj datuje się na pierwsze dwudziestolecie XVII w., kiedy pojawiła się regularna prasa tygodniowa o większym stopniu wiarygodności38. W 1609 r. tygodniki wydawane były już w wielu miastach niemieckich, np. w Augsburgu, Strasburgu i Wolfenbiittel. Istnieją dane pozwalające przypuszczać, że nawet nieco wcześniej (1607) pojawił się tygodnik w Amsterdamie. Dru­kowane tygodniki czy „coranto”, jak zwano te wczesne kompilacje wiado­mości, pojawiły się już wkrótce w innych miastach europejskich. Miasta położone wzdłuż głównych szlaków handlowych Europy, jak Kolonia, Frankfurt, Antwerpia czy Berlin, najwcześniej stały się ośrodkami pro­dukcji prasy. Newsy, które wypełniały treścią „coranto”, często po­chodziły od poczmistrzów, którzy zbierali informacje w swoich miastach macierzystych i przywozili je do innych ośrodków. Tak więc jedna osoba mogła zebrać takie informacje i wydrukować w postaci krótkich paragrafów, podając daty i miejsca tych wydarzeń. Tygodniki mogły również być tłumaczone na inne języki i sprzedawane w obcych krajach.

Witaj ! Nazywam się Karoliną Ziątecka na co dzień studiuje komunikacje społeczna na uniwersyteckie Warszawskim. Ten blog to moja pasja. Mam nadzieję, że wpisy jakie tutaj znajdziesz będą Ci się podobały i zostaniesz moim czytelnikiem na dłużej.

DYNAMICZNY AMSTERDAM

Już przed 1620 r. Amsterdam był dynamicznie rozwijającym się centrum handlu informacją. Rosnące zainteresowanie czytelników wojną trzydziestoletnią okazało się jednym z głównych czynników stymu­lujących rozwój świeżo powstałego przemysłu prasowego. Pierwsza gazeta wydana w języku angielskim powstała prawdopodobnie w Ams­terdamie w 1620 r. i była wydana przez holenderskiego drukarza i wytwórcę map Pietra van den Keere’a, który eksportował ją do Londynu. Od 2 grudnia 1620 r. do 18 września 1621 r. spod pras Keere’a wyszło 15 numerów „coranto”. Mimo że nie ukazywały się co tydzień, wydania były dość częste i zawierały bieżące informacje o wojnie trzydziestoletniej. Pierwsze „coranto”, jakie ukazało się w Anglii w 1621 r., stworzył prawdopodobnie londyński wydawca Thomas Archer. Zaraz po tym trafił do więzienia za publikowanie bez licencji wiadomości o wojnie w Palatynacie. Wkrótce jednak pojawiły się w Anglii również inne „coranto” i pamflety informacyjne.

Witaj ! Nazywam się Karoliną Ziątecka na co dzień studiuje komunikacje społeczna na uniwersyteckie Warszawskim. Ten blog to moja pasja. Mam nadzieję, że wpisy jakie tutaj znajdziesz będą Ci się podobały i zostaniesz moim czytelnikiem na dłużej.

INFORMACJE W PRASIE

Większość tych wczesnych form prasy obejmowała głównie informa­cje zagraniczne, to znaczy informacje o wydarzeniach w odległych zakątkach Europy i świata. Osoby, które czytały te gazety lub przy­słuchiwały się, jak inni je czytali, dowiadywały się o zdarzeniach z dalekich stron, których same nie mogły doświadczyć, i o miejscach, których według wszelkiego prawdopodobieństwa nigdy nie było im dane odwiedzić. W taki oto sposób obieg wczesnych form prasy pomagał tworzyć wyobrażenie o świecie i wydarzeniach znajdujących się poza bezpośrednim zasięgiem poszczególnych osób, lecz które miały jakieś potencjalne znaczenie i w pewien sposób oddziaływały na te osoby. Oczywiście, zasięg geograficzny tego świata na początku XVII w. wciąż był dosyć mocno ograniczony, rzadko wybiegał poza główne miasta i państwa europejskie. Ponadto w porównaniu ze współczesnymi standardami nakład prasy w tamtym okresie był bardzo niewielki (szacuje się, że minimalnie wynosił około 400 egzemplarzy, przy czym często niewiele więcej), choć bez wątpienia egzemplarz prasy był czytany przez więcej niż jedną osobę, a często były to czytania głośne. Jednocześnie nie można nie doceniać znaczenia nowych sposobów rozprzestrzeniania informacji, dzięki którym drukowane przekazy o odległych wydarzeniach stawały się dostępne dla nieograniczonej rzeszy odbiorców.

Witaj ! Nazywam się Karoliną Ziątecka na co dzień studiuje komunikacje społeczna na uniwersyteckie Warszawskim. Ten blog to moja pasja. Mam nadzieję, że wpisy jakie tutaj znajdziesz będą Ci się podobały i zostaniesz moim czytelnikiem na dłużej.

WCZESNE CORANTO

Choć wczesne „coranto” dotyczyły głównie wiadomości zagranicz­nych, niewiele później zaczęły one poświęcać coraz więcej miejsca sprawom lokalnym. W Anglii zmiany tego typu nastąpiły w 1640 r., kiedy zaczęła słabnąć bardzo dotychczas intensywna kontrola rządu nad prasą. W 1586 r. dekret Star Chamber ustanowił system licencjonowania i cenzury (uzupełniony później dekretem z 1637 r.), który ograniczał liczbę wydawców w Anglii i zobowiązywał ich do poddania się cenzurze w zależności od rodzaju publikacji przez nich wydawanych. Wraz z pogłębiającym się konfliktem między Karolem 1 a parlamentem Korona miała coraz większe trudności z utrzymaniem kontroli nad prasą i w lipcu 1641 r. rozwiązano Star Chamber. Konflikt ten miał również odbicie w publicznym zapotrzebowaniu na bieżące informacje miejscowe, szcze­gólnie z dziedziny polityki. W okresie między połową listopada a końcem grudnia 1641 r. pojawiły się na rynku trzy tygodniki lokalne, zawierające opisy wydarzeń w parlamencie, a pierwszy kwartał następnego roku przyniósł jeszcze osiem takich wydawnictw41. Tak rozpoczął się okres nie kontrolowanych publikacji prasowych dotyczących wojny domowej i związanych z tym zagadnień. W 1645 r. na ulicach Londynu można było co tydzień kupić 14 gazet, jak również inne pamflety i traktaty polityczne. Po restauracji monarchii w 1660 r. Karol II ponownie wprowadził kontrolę prasy, więc okres między rokiem 1641 a restauracją okazał się bardzo ważny w historii prasy. W tym czasie periodyki odgrywały główną rolę w informowaniu o lokalnych wydarzeniach politycznych oraz w przedstawianiu różnych — często bardzo ze sobą sprzecznych — opinii na tematy, które interesowały opinię publiczną. Ciało sądownicze wyłonione z rady królewskiej w XIV w., wykorzystywane przez Tudorów jako trybunał do sądzenia potężnych arystokratów – przyp. tłum.

Witaj ! Nazywam się Karoliną Ziątecka na co dzień studiuje komunikacje społeczna na uniwersyteckie Warszawskim. Ten blog to moja pasja. Mam nadzieję, że wpisy jakie tutaj znajdziesz będą Ci się podobały i zostaniesz moim czytelnikiem na dłużej.